Οι πολυτάλαντοι φίλοι μου: Ανδρέας Μιχαηλίδης

Τον Ανδρέα Μιχαηλίδη αρχικά τον γνώρισα ως σεναριογράφο comics, και στην πορεία ανακάλυψα ότι επίσης είναι μεταφραστής και αφηγητής. Δεν μου έκανε καμία εντύπωση. Το χάρισμα που έχει να λέει όμορφες ιστορίες, το υποπτεύεται κανείς από τη στιγμή που θα αλλάξει έστω δύο κουβέντες μαζί του.

13950622_327675894231991_1832792799_oΤελευταία είναι και επισήμως συγγραφέας, καθώς πριν δύο και κάτι μήνες κυκλοφόρησε το πρώτο του βιβλίο, το «Αμόνι που τραγουδά» από τις εκδόσεις Mamaya. Το «Αμόνι που τραγουδά». είναι ένα βιβλίο με ιστορίες, αυτόνομες μεν, περίτεχνα ενωμένες δε. Περνώντας από ιστορία σε ιστορία, τελικά διηγείται την πιο συναρπαστική ιστορία από όλες: πώς κάποιος μαθαίνει να λέει όμορφες ιστορίες.

Με αφορμή το βιβλίο του λοιπόν, ζήτησα από τον Ανδρέα να του πάρω μία συνέντευξη. Σκεπτόμενη λίγο “υστερόβουλα”, μιας και ο Ανδρέας, εκτός όλων των άλλων, είναι εξαιρετικός συζητητής, ζήτησα να κάνουμε μία “παραδοσιακή συνέντευξη”, κοινώς να συναντηθούμε και να μιλήσουμε, και όχι να του στείλω τις ερωτήσεις και να απαντήσει γραπτώς.

Η συνέντευξη τελικά «εξελίχθηκε» σε μία εξαιρετική συζήτηση εφ’ όλης της ύλης, κι εγώ δεν έχω παρά να πω ένα μεγάλο «ευχαριστώ» στον Ανδρέα Μιχαηλίδη και να δηλώσω ότι ανυπομονώ για ό,τι επόμενο έχει να μας δείξει. Τέλος, πριν ξεκινήσουμε, να πω ότι αυτή είναι η πρώτη μου συνέντευξη. Δεν ξέρω καν αν ρώτησα τις “σωστές” ερωτήσεις. Απλά σκέφτηκα τι θα ήθελα κάποιος να ρωτήσει εμένα σε αντίστοιχη περίπτωση.

 

 

1. Μεταφραστής, αφηγητής, σεναριογράφος comics, συγγραφέας. Με ποια ιδιότητα ταυτίζεσαι περισσότερο;

Σίγουρα με αυτή του αφηγητή. Κατ’ ουσία, σε κάθε μία από τις υπόλοιπες ιδιότητες, τον ίδιο έργο αναλαμβάνω: να μεταφέρω την ιστορία από τη μία

γλώσσα στην άλλη, να μεταφέρω την ιστορία από τις λέξεις και τις εικόνες του μυαλού στις εικόνες των καρέ (δια χειρός του ή της εκάστοτε εικονογράφου, καθότι σχεδιαστικά κουλός), να μεταφέρω την ιστορία από το νου στις λέξεις του χαρτιού.

2. Πριν λίγο καιρό κυκλοφόρησαν το πρώτο σου μυθιστόρημα, «Το Αμόνι που Τραγουδά» και η νουβέλετα «Ο εθισμός του Κριστιαν Αμπροζ». Για το «Αμόνι που τραγουδά», τι θα έλεγες σε κάποιον για να τον πείσεις να το διαβάσει;

Θα έλεγα… «Αν οι ιστορίες σε συγκινούν και σε στοιχειώνουν, αν έχεις χαμογελάσει ακούγοντας για εξωφρενικά κατορθώματα, αν σου έχει ξεφύγει ένας λυγμός για κάτι βαθιά λυπηρό που δεν συνέβη ποτέ, απ’ όσο ξέρεις, αν υπάρχει μια ιστορία που αγωνιάς να πεις, μ’ όποιον τρόπο καταφέρεις – αν όλα αυτά σου συνέβησαν όπως συνέβησαν σ’ εμένα, τότε το βιβλίο αυτό το έγραψα για ‘σένα».

3. «Όλα όσα μας συμβαίνουν, μόλις περάσει η στιγμή τους, είναι απλά ιστορίες,  τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο». Τι είναι αυτό που κάνει μια ιστορία ξεχωριστή;

Νομίζω αυτό μπορεί να το απαντήσει μόνο ο καθένας που την ακούει – συμπεριλαμβανομένου εκείνου που τη λέει, γιατί άλλωστε πρώτος εκείνος την έχει πει στον εαυτό του. Άλλες ιστορίες αγγίζουν τον καθένα και πιστεύω, τελικά, πως στη ρίζα βρίσκεται το συναίσθημα, αυτό που αντηχεί μέσα μας στο άκουσμά τους. Οι αληθινά σπουδαίες ιστορίες, που έχουν ειπωθεί ξανά και ξανά μέσα στη δίνη του χρόνου, που μας αγγίζουν χιλιάδες χρόνια αφού οι αφηγητές τους έχουν γίνει σκόνη, είναι τελικά εκείνες που με κάποιο τρόπο αφορούν την ανθρωπότητα στο σύνολό της.

4. «Ο αληθινός παραμυθάς μπορεί να μη λέει πάντα την αλήθεια, όμως ποτέ δεν λέει ψέματα – το ίδιο και οι ιστορίες του». Γιατί λέμε ιστορίες;

Λέμε ιστορίες διότι αυτό μας κάνει ανθρώπους – όχι μόνο επειδή η ιστορική μνήμη είναι το μόνο που μας διαχωρίζει από τα υπόλοιπα ζώα, αλλά επειδή η ατομική μας υπόσταση, η ταυτότητά μας, είναι τελικά η ιστορία που λέμε στον εαυτό μας. Από αυτό το γεγονός απορρέουν και όλες οι άλλες ανάγκες μας για τις ιστορίες: λέμε ιστορίες για τον θάνατο ώστε να μην είναι μια αδιάφορη δύναμη της κοσμικής τάξης, αλλά κάποιος που μπορεί να κρατήσει μακριά του παγερό του χέρι για ν’ ακούσει τις ιστορίες ενός παραμυθά. Λέμε ηρωικές ιστορίες για να πάρουμε κουράγιο, φτιάχνουμε λυπηρές ιστορίες για να διοχετεύσουμε κάπου τη θλίψη μας, αστείες ιστορίες για να γελάσουμε. Λέμε ιστορίες γιατί στους «καθαρούς» κόσμους τους προσπαθούμε να επιλύσουμε τον δικό μας, που είναι ένα ακατάστατο κουβάρι.

myrto

5. Για τον «Εθισμό τον Κρίστιαν Αμπροζ» τι μπορείς να μας πεις;

Είναι τελείως διαφορετικής υφής από το «Αμόνι». Μια φίλη είπε πως είναι ένα υπερφυσικό μυστήριο με «νουάρ ντεκόρ» και έχει απόλυτο δίκιο. Κατ’ ουσία, είναι η δική μου προσέγγιση στη λογοτεχνία τρόμου του H.P.Lovecraft. Ο «Εθισμός του Κριστιάν Αμπρόζ» είναι στην πραγματικότητα μια σειρά από τέτοιες ιστορίες με τον ομώνυμο πρωταγωνιστή, εκ των οποίων η πρώτη ήταν «Η Αγάπη σου μου Fhtagn». Η δεύτερη, πιθανότατα με τίτλο «Η Στοργή του Βάλτου», καλώς εχόντων των πραγμάτων θα κυκλοφορήσει τον Σεπτέμβρη και αμφότερες συνοδεύονται από εικονογραφήσεις του  Άρη Λάμπου.

6. Υπάρχει κάποια ιστορία που θα ήθελες να έχεις πει εσύ πρώτος;

Μ’ έναν κάπως παιδιάστικο αυθορμητισμό θα πω το «Χόμπιτ» του J.R.R.Tolkien, καθότι είναι ιστορία που με σημάδεψε σε μικρή ηλικία και με συγκινεί μέχρι σήμερα. Πέρα από την εμμονή που απέκτησα με τους μυθικούς Νάνους, το βιβλίο έχει μέσα μια σκηνή που για μένα αποτελεί έναν από τους ορισμούς της φιλίας: όταν ο Θόριν Δρυάσπις (πάντα μου άρεσε αυτή η μετάφραση) βρίσκεται στο νεκροκρέβατό του και τον επισκέπτεται ο Μπίλμπο, αφού έχουν ανταλλάξει λόγια πικρά, η συμφιλίωσή τους σφραγίζεται κάπως έτσι:

«Έχε γεια, καλέ μου κλέφτη».

«Έχε γεια, Βασιλιά κάτω από το Βουνό!»

Στην πραγματικότητα, βέβαια, είναι πρακτικά αδύνατον ένας σύγχρονος άνθρωπος να πει «πρώτος» μια ιστορία, καθότι οι ιστορίες επαναλαμβάνονται τουλάχιστον από την εποχή των Βαβυλωνίων και το μόνο που αλλάζει είναι ο τρόπος που λέγονται.

7. Ποιο είναι το πιο δύσκολο πράγμα όταν γράφεις ένα βιβλίο;

Δεδομένου ότι η κατασκευή κάθε ιστορίας ξεκινά με μια-δυο κεντρικές εικόνες, οι οποίες περικλείουν και το βασικό συναίσθημα, το ζήτημα είναι μετά να χτίσει κανείς τη διαδρομή μέχρι αυτές τις εικόνες. Το βιβλίο δεν διαφέρει, μόνο που εκεί οι «αποστάσεις» είναι συνήθως μεγαλύτερες και χρειάζεται μεγάλη υπομονή για να μην ξεπετάξεις τη δομή, προκειμένου να φτάσεις στο σημείο που εξ’ αρχής σ’ ενδιέφερε. Από την άλλη, αν καταφέρεις να μείνεις πιστός στη δομή, τότε σταδιακά αυτή γεννά νέες σκηνές, επιθυμητές ή αναγκαίες, οπότε μετά πρέπει κανείς να ελέγξει δυο και τρεις φορές πως το τελικό «οικοδόμημα» στέκει καλά, από τα θεμέλια μέχρι τον ανεμοδείκτη.

8. Συγγραφέας γεννιέσαι ή γίνεσαι τελικά;

Αυτό είναι μεγάλη συζήτηση, ειδικά από τη στιγμή που για να γίνει κανείς τυπικά συγγραφέας, αρκεί να εκδώσει κάτι με ISBN. Αν μιλάμε εν προκειμένω επί της ουσίας, μυθοπλάστης πιστεύω πως γίνεσαι. Θεωρώ πολύ πιθανό πως, ανάλογα τον άνθρωπο, υπάρχει κάποια κλίση, της οποίας η εξέλιξη όμως θα εξαρτηθεί από το περιβάλλον και τις εμπειρίες κι απαιτεί φυσικά τριβή, πρώτα και κύρια αναγνωστική κι έπειτα μια πάλη με τις λέξεις. Θα επαναλάβω το εξής διότι είναι βασικό: ο μυθοπλάστης, πρέπει πρώτα να είναι αναγνώστης.

9. Είσαι πολυπράγμων, είναι γεγονός. Τι θα φέρει το μέλλον;

Επειδή πάντα πιστεύω στην αδυσώπητη ισχύ του απροόπτου, δεν λέω πολλά, όμως καλώς εχόντων των πραγμάτων, όπως είπα αναμένονται οι επόμενες νουβελέτες του Κριστιάν Αμπρόζ από το παράρτημα Nightread της Ars Nocturna, με τη δεύτερη να κυκλοφορεί τέλη Σεπτέμβρη. Επίσης, ανάλογα με το πώς θα έχει πάει το «Αμόνι», φιλοδοξώ να βγει μέσα στο χρόνο, πάλι από τις Εκδόσεις Mamaya, η νοητή του συνέχεια, που εξιστορεί κυρίως τα ταξίδια της Ελζεντάρ, της Ψηλής Πριγκίπισσας. Κατά τα άλλα, ιδέες κι εγχειρήματα πολλά κι εδώ θα ‘μαστε να τα λέμε.

10. Υπάρχει κάτι που θα ήθελες να σε έχω ρωτήσει και δεν το έκανα;

Δεν μπορώ να φανταστώ για τι άλλο θα μπορούσα να φλυαρήσω. Ψέματα, μπορώ, όμως μη μου δίνεις άλλο θάρρος!

 

 

Ανδρέα, μακάρι όλοι οι φλύαροι να ήταν σαν εσένα! Keep going!

 

 

Αν σας άρεσε το άρθρο μας...share:
Facebook
Twitter
Google+
http://www.makazine.gr/polytalanti-fili-mou-andreas-michailidis/
Pinterest
LinkedIn
RSS
Follow by Email
SHARE