Το καπλάνι της Βιτρίνας- Άλκη Ζέη

 

Μικρή διάβαζα πολύ περισσότερο από όσο διαβάζω τώρα. Έτσι η βιβλιοθήκη μου είναι γεμάτη από καταπληκτικά παιδικά βιβλία τα οποία θα σας τα παρουσιάζω εν καιρώ. Θεωρώ ότι ένα βιβλίο είναι ότι καλύτερο για τον πνευματικό κόσμο ενός παιδιού. Τα βοηθά να ταξιδεύουν εμπλουτίζοντας έτσι την φαντασία τους,  να μιλούν και να γράφουν σωστά, να διδάσκονται αλλά και να διαμορφώνουν την προσωπικότητά τους. Προσωπικά, επηρρεαζόμουν πολύ από τα βιβλία που διάβαζα και μάλιστα, πιο μικρή, κάθε φορά που τελείωνα ένα από αυτά, έβαζα τον εαυτό μου στη θέση των ηρώων και προσπαθούσα να φανταστώ πως θα ήταν αν  ήμουν κι εγώ εκεί. Φοβερή εμπειρία, φοβερό ταξίδι.

Τα παιδικά βιβλία ήταν εκείνα που με έκαναν να θέλω κι εγώ να γράφω, αν και μεταξύ μας, δύσκολα θα τολμούσα να μπω στη διαδικασία να γράψω ένα παιδικό βιβλίο. Θεωρώ ότι θέλει ξεχωριστό ταλέντο και ιδιαίτερη προσοχή. Είναι μαγεία το να μπορείς να αγγίξεις την ψυχή ενός παιδιού, και να μπορέσεις να το κάνεις να ταξιδέψει μαζί σου στην ιστορία που εσύ έχεις δημιουργήσει είτε αυτή ειναι φανταστική είτε πραγματική. Αυτό το ταλέντο και αυτή τη μαγεία την διαθέτει σίγουρα η μοναδική Άλκη Ζέη της οποίας το πρώτο βιβλίο θα σας παρουσιάσω.

το καπλανι της βιτρίνας

Από το οπισθόφυλλο

ΕΥ-ΠΟ; ΛΥ-ΠΟ; είναι η συνθηματική ερώτηση που ανταλλάσσουν μεταξύ τους η Μέλια και η Μυρτώ λίγο πριν κοιμηθούν. Δυο μικρές αδερφές που ζουν σ’ ένα νησί του Αιγαίου το 1936 ακούνε τον παππού τους να τους μιλάει ώρες ατέλειωτες για τους «αρχαίους» του, ανυπομονούν να ανταμώσουν με τους φίλους και τις φίλες τους από τα τσαρδάκια σαν έρχεται το καλοκαίρι, μα πάνω απ’ όλα τρελαίνονται με τις μαγικές ιστορίες του καπλανιού που τους διηγείται ο ξάδερφός τους ο Νίκος, φοιτητής από την Αθήνα.

Το καπλάνι –όπως το λένε στο νησί–, ένας βαλσαμωμένος τίγρης, που βρίσκεται κλειδωμένο μέσα στη βιτρίνα της μεγάλης σάλας του σπιτιού, πότε κοιτάει με το γαλάζιο και πότε με το μαύρο του μάτι, ανάλογα με τη διάθεσή του.

Τι συμβαίνει μια ζεστή μέρα του Αυγούστου που αναστατώνει τη ζωή των κοριτσιών και των δικών τους; Ποιος θέλει να βλάψει το καπλάνι;

Λιγα λόγια

Το Καπλάνι της Βιτρίνας ήταν το πρώτο βιβίο που έγραψε η Άλκη Ζέη. Μας μιλά για τη  δικτατορία της 4ης Αυγούστου που άλλαξε ριζικά την ζωή του Ελληνικού Λαού. Κεντρικές ηρωίδες είναι η Μέλια και η Μυρτώ, δυο αδερφές που ζούν μόνιμα στο νησί της Σάμου, και τα καλοκαιρία παραθερίζουν στο χωριό Λαμαγάρι, όπου παίζουν ξέγνοιαστα με τους φίλους τους. Όλα αλλάζουν όμως εκείνο το καλοκαίρι όταν ο ξάδερφός τους ο Νίκος φοιτητής στην Αθήνα, διώκεται όπως όλοι οι πολίτες που θεωρούνταν ότι έβλαπταν το “σύστημα” της δικτατορίας.

Η Μέλια και η Μυρτώ ζουν έντονα όλα τα γεγονότα της εποχής εκείνης. Την φασιστική Εθνική Οργάνωση Νέων,στην οποία εντάσσεται η Μυρτώ, και αρχίζει να επηρρεάζεται από τις απόψεις της, το κάψιμο των βιβλίων, τους διωγμούς συνδικαλιστών και δημοκρατικών, τις βίαιες εισβολές στα σπίτια και τους βασανισμούς και άλλα πολλά. Καθώς είναι παιδιά, δεν έχουν καταλάβει ακριβώς την πολιτική και ιστορική σημασία των γεγονότων, και μπλέκουν την πραγματικότητα με παιχνίδι. Ένα παιχνίδι που ξεκινά ο Νίκος αφήνοντας ένα σημείωμα στα κοριτσια, στο καπλάνι της βιτρίνας. Το καπλάνι είναι ένα βαλσαμωμένο αιλουροειδές, το οποίο κοσμεί το σαλόνι στο σπίτι των κοριτσιών. Λέγεται ότι πέρασε από τα παράλια της Μικράς Ασίας στη Σάμο κολυμπώντας και μάλιστα είχε ένα γαλάζιο κι ένα μαύρο μάτι. Ο ξάδερφος Νίκος, ανάμεσα στις πολλές περιπετειώδης ιστορίες του καπλανιού που τους διηγούνταν, τους έλεγε πως όταν τους κοιτάει με το γαλάζιο μάτι όλα είναι καλά, όταν όμως τους κοιτάζει με το μαύρο, τότε κάτι κακό επρόκειτο να συμβεί.

Σημαντικός χαρακτήρας για την διαμόρφωση της προσωπικότητας των παιδιών, ήταν ο παππούς. Καλλιεργημένος, συνειδητοποιημένος δημοκρατικός, σε αντίθεση με τους κλασσικούς παππούδες που έλεγαν παραμύθια στα παιδιά, εκείνος τους έλεγε μύθους, θρύλους και ιστορίες από την αρχαιότητα προσπαθώντας να τους περάσει σημαντικά μηνύματα. Και τα κατάφερε. Οι γονείς εκπροσωπούσαν τους γονείς μιας μέσης αστικής οικογένειας που το μόνο που τους ενδιέφερε ήταν να προστατεύσουν την οικογένειά τους, ακόμα κι αν αυτό σήμαινε να “πάνέ με τα νερά του συστήματος”kaplanicover

Οι χαρακτήρες του βιβλίου έχουν όλοι το δικό τους σκοπό και ρόλο, και εκπροσωπούν διάφορες κοινωνικές ομάδες και τάξεις της εποχής. Η Αλκη Ζέη με τη μοναδική της γραφή, είναι σαν να μας βάζει σε μια χρονομηχανή και να μας ταξιδεύει στο παρελθόν. Γελάμε, κλαίμε, αγωνιουμε μαζί με τους χαρακτήρες και προσπαθούμε να καταλάβουμε πως ένιωθαν οι άνθρωποι της εποχής εκείνης, που ζούσαν καθημερινά με τον τρόμο και την αγωνία.Κλεινοντας, Θεωρώ πως είναι ένα καταπληκτικό βιβλίο το οποίο θα πρέπει να διαβάσουν όλα τα παιδιά. Διδάσκει ιστορία μέσα από ένα “παιχνίδι” αλλά και περνά αρχές όπως η ευγένεια, η φιλία, η αγάπη και η σημασία της δημοκρατίας για μια χώρα κι έναν λαό. Ή Άλκη Ζέη ήταν ανέκαθεν μια απο τις αγαπημένες μου συγγραφείς τις οποίας τα βιβλία μου κράτησαν συντροφιά. Λάτρευα τη γραφή της, λάτρευα τους ήρωές της, λάτρευα το ταξίδι που έκανα μέσα απο τις σελίδες των βιβλίων της. Με σημάδεψαν, μου έμαθαν πολλά, με έκαναν να αναζητήσω και να μάθω όλα τα ιστορικά γεγονότα που κρύβονταν πίσω από τις ιστορίες της όπως, γιια τη δικτατορία και για την κατοχή, ενώ μου πέρασε έντονα την σημασία και την δύναμη εννοιών-αρχών όπως η δημοκρατία και η ελευθερία, ο αγώνας και η επανάσταση. Κλείνοντας αξίζει να αναφερθεί ότι το Καπλάνι της βιτρίνας έχει μεταφερθεί τόσο τηλεοπτικά, και μπορείτε να το αναζητήσετε στο Αρχείο της Έρτ, όσο και θεατρικά, την σεζόν που μας πέρασε, στο θέατρο Βρετάνια. Πληροφορίές για την παράσταση μπορείτε να βρείτε κάνοντας κλικ εδώ.  

Η Άλκη Ζέη γεννήθηκε στην Αθήνα και πέρασε τα πρώτα παιδικά της χρόνια στη Σάμο, απ’ όπου καταγόταν η μητέρα της.  Όταν άρχισε το σχολείο, η οικογένειά της εγκαταστάθηκε στο Μαρούσι και στη συνέχεια στην Αθήνα. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, στη Δραματική Σχολή του Ωδείου Αθηνών και στο Κινηματογραφικό Ινστιτούτο της Μόσχας.

Η σχέση της με το γράψιμο ξεκίνησε από τα γυμνασιακά της χρόνια, γράφοντας έργα για το κουκλοθέατρο, διηγήματα και νουβέλες, που δημοσιεύονταν σε διάφορα λογοτεχνικά περιοδικά. Παράλληλα με το γράψιμο, αγωνίστηκε ενεργά για την ελευθερία, την κοινωνική δικαιοσύνη και τη δημοκρατία, συμμετέχοντας στο αριστερό κίνημα από τα χρόνια της γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα.  Η συμμετοχή της σ’ αυτό τον αγώνα καθόρισε την προσωπική ζωή της.  Από το 1952 μέχρι το 1964 έζησαν μαζί με τον άντρα της, το θεατρικό συγγραφέα Γιώργο Σεβαστίκογλου, σαν πολιτικοί πρόσφυγες στη Σοβιετική Ένωση, αρχικά στην Τασκένδη και ύστερα στη Μόσχα, όπου γεννήθηκαν και τα δυο παιδιά τους.  Επέστρεψαν στην Ελλάδα το ’64 για να ξαναφύγουν το ’67 στο Παρίσι, όπου παρέμειναν μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του '70 λόγω της δικτατορίας.

Ο καθαρός τρόπος γραφής της, η γλωσσική αρτιότητα, η κριτική στάση απέναντι σε πρόσωπα και καταστάσεις, το χιούμορ και η διεισδυτική ματιά στα γεγονότα, είναι τα χαρακτηριστικά των έργων της Άλκης Ζέη που το έχουν κάνει να αγαπηθεί από το ελληνικό και το ξένο αναγνωστικό κοινό.  Η αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα , Το καπλάνι της βιτρίνας και Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου, συμπεριλαμβάνονται στα διαχρονικά ευπώλητα βιβλία (μπεστ σέλλερ) της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας.

Εκτός από την Αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα, τα βιβλία της απευθύνονται κυρίως στα παιδιά και τους εφήβους, πάντα όμως διαβάζονται με μεγάλη ευχαρίστηση και από τους ενήλικες.  Εμπνέονται από προσωπικές της εμπειρίες υφαίνοντας την υπόθεσή τους παράλληλα με ιστορικά γεγονότα.  Τα θέματα που πραγματεύονται είναι καθημερινά και πανανθρώπινα.Το Καπλάνι της βιτρίνας, το πρώτο της μυθιστόρημα, υπήρξε έργο - σταθμός για την ελληνική παιδική λογοτεχνία και θεωρείται πλέον ένα κλασικό έργο της παγκόσμιας λογοτεχνίας για παιδιά, με συνεχείς επανεκδόσεις από το 1963 που πρωτοκυκλοφόρησε στην Ελλάδα και πολλές μεταφράσεις και διακρίσεις στο εξωτερικό.  Η Άλκη Ζέη αποτελεί πρέσβειρα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας στο εξωτερικό, καθώς το σύνολο του έργου της είναι μεταφρασμένο και κυκλοφορεί σε πολλές χώρες ανά τον κόσμο.    Η ίδια έχει επίσης μεταφράσει από τα γαλλικά, τα ιταλικά και τα ρωσικά αρκετά βιβλία, ανάμεσα στα οποία έργα των Τζιάννι Ροντάρι και Βέρα Πανόβα.

Επίσημη Ιστοσελίδα Άλκης Ζέη: alkizei.com

Πηγή: http://www.athensvoice.gr/sites/default/files/imagecache/image_easyjet_630x384/article/68403-151980.jpg

Πηγή: Athens Voice

Πηγή:

Πηγή:Lifo

 

Αλκη Ζέη

Πηγή:NewPost.gr

Αν σας άρεσε το άρθρο μας...share:
Facebook
Twitter
Google+
http://www.makazine.gr/%cf%84%ce%bf-%ce%ba%ce%b1%cf%80%ce%bb%ce%ac%ce%bd%ce%b9-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b2%ce%b9%cf%84%cf%81%ce%af%ce%bd%ce%b1%cf%82-%ce%ac%ce%bb%ce%ba%ce%b7-%ce%b6%ce%ad%ce%b7/
Pinterest
LinkedIn
RSS
Follow by Email
SHARE